Trudna sztuka odmawiania - konspekt lekcji wychowawczej dla klasy I gimnazjum

CELE OPERACYJNE:

Uczeń potrafi:

• ocenić swoje położenie, możliwości,
• stanowczo, ale kulturalnie odmówić,
• okazać szacunek drugiej osobie,
• wytłumaczyć swoje postępowanie,
• wpłynąć na decyzję innych,
• zachować się w trudnej sytuacji.

Metody: Praca w dwuosobowych zespołach, drama, dyskusja.

Środki: Kartki z informacjami na temat sytuacji do przedstawienia

Tok lekcji:

• Nauczyciel prosi dwóch uczniów. Na boku zapoznaje ich z sytuacją, w którą mają się wczuć, np.:
  
  Piotr i Michał są dobrymi kolegami. Spotykają się po południu. Pierwszy z nich musi na drugi dzień napisać zaległy sprawdzian z matematyki i ma zamiar się przygotować, a przedmiot ten sprawia mu trochę kłopotów. Drugi zaś prosi go, aby pomógł mu wykonać dodatkową pracę, od której zależy jego ocena z geografii. Piotr musi odmówić przyjacielowi.
  
  
• Rozmowa na temat obejrzanej scenki.
  
  Uczniowie analizują zachowanie obu chłopców. Próbują ocenić każdego z nich. Nauczyciel zwraca uwagę na sposób odmowy. Jeżeli był on niegrzeczny, uczniowie zastanawiają się nad tym, jak można było odmówić nie psując koleżeńskich układów między chłopcami. Jeżeli był on grzeczny, należy podkreślić, że to poprawny wariant.
  
  
• Dlaczego odmawianie jest trudną sztuką?
  
  Uczniowie zwracają uwagę, że odmawiając można być:
• posądzonym o niekoleżeństwo,
• ocenionym negatywnie,
• nie lubianym, 
• odrzuconym

Zwracają uwagę, że człowiek dąży do tego, aby inni go chwalili, chce być pozytywnie postrzegany. Nie znaczy to jednak, że musi zawsze na wszystko się zgadzać i nigdy nikomu niczego nie odmawiać.

• Jak mówić nie obrażając?
  
  Uczniowie podkreślają, że należy:
• być stanowczym, ale grzecznym i kulturalnym,
• podać konkretne przyczyny odmowy,
• uzasadnić swoją postawę.

• Ćwiczenia:
  
  Poszczególni uczniowie losują karteczki z numerem osoby, z którą będą prowadziły dialog, a następnie drugą z informacją na temat sytuacji do zagrania. Każda scenka zostaje na gorąco omówiona.
  
• Jest późno i powinieneś już być w domu. Kolega namawia cię byście poszli do kawiarenki internetowej.
• Twój kolega chce po południu zagrać w piłkę, ty jednak obiecałeś pomóc mamie w ogrodzie.
• Koleżanka, która ma problemy z chemią chce, żebyś dała jej odpisać zadanie domowe (pomyśl może mógłbyś zaproponować coś w zamian).
• Nowo poznany kolega częstuje cię papierosem. Nie zamierzasz grać dorosłego i popisywać się, że nie masz teraz ochoty (pomyśl może warto wpłynąć na postawę chłopca).
  
  
• Podsumowanie, ocena pracy uczniów.
  
  Jeżeli jesteśmy pewni, że powinniśmy komuś odmówić, róbmy to. Bądźmy zdecydowani, kategoryczni – gdy propozycja według nas powinna być odrzucona, ale nie bądźmy niegrzeczni. Stosujmy zasadę wyjaśniania powodów naszej decyzji, w ten sposób okazujemy szacunek rozmówcy. Nie zapominajmy przy tym o słowie PRZEPRASZAM.

Autorką publikacji jest:
mgr Grażyna Defitowska
Gimnazjum nr 2 we Wrześni